“Een halve eeuw cholesterolverdwazing”

Een halve eeuw lang heb ik een generatie artsen zien ontstaan met opvattingen en richtlijnen over cholesterol die niet ontleend zijn aan wetenschappelijk onderzoek, maar aan farmamarketing. De sturing door financieel belanghebbenden is bepalend geworden voor de cholesterolverlagende behandeling van patiënten.

Door: Hans van der Linde, huisarts te Capelle aan den IJssel

Statines ontlenen hun werking aan het verlagen van cholesterolwaarden en niet aan hun ontstekingsremmend effect. Cholesterolwaarden moeten verlaagd worden. “The lower, the better”. Zie daar het algemeen aanvaarde gedachtengoed van de dokter van vandaag.

Die dokter kijkt je verbijsterd aan als je betoogt dat alle cholesterolverlagende interventie-onderzoeken van voldoende grootte, looptijd en kwaliteit geen verschil laten zien op harde eindpunten. Representatieve voorbeelden zijn de IDEAL-studie met Lipitor (atorvastatine), de IMPROVE-IT-studie met Ezetrol (ezetimib) en Inegy (ezetimib + simvastatine) en zeer recent de FOURIER-studie met de PCSK-9-remmer Praluent (evolocumab).

De studies hebben gemeen dat er geen enkel verschil in sterfte optreedt door medicamenteuze verlaging van cholesterol. Dat is ondubbelzinnig de uitkomst van die studies. Daarnaast laten ze uiterst marginale verschillen zien in het optreden van cardiovasculaire complicaties als hartinfarct en beroerte. De Number Needed to Treat (NNT) om die complicaties te voorkomen, rechtvaardigt van geen kant de behandeling met cholesterolverlagers en dat al helemaal niet als men kijkt naar de bijwerkingen, zoals het ontstaan van diabetes en een verhoogde incidentie aan kanker.

De studie-uitkomsten hebben onveranderlijk gemeen dat ze door een groepje hoogleraren op onaanvaardbare wijze worden gepresenteerd. Ik liet u vele video-opnames zien van presentaties door de professoren John Kastelein (AMC), Wouter Jukema (LUMC), Erik Stroes (AMC) en Frank Visseren (UMC).

Tenslotte komt vaak manipulatie van de onderzoeksopzet voor. De IMPROVE-IT-studie spant daarbij de kroon met negen jaar knoeien en kneden om een statisch significante uitkomst te verkrijgen van een gekunstelde uitkomstmaat, die met een NNT van 50 klinisch irrelevant is.

Talrijke artikelen en boeken verschenen over de cholesterolhype. Met goede argumenten werd aangetoond dat medicamenteuze verlaging van het cholesterolgehalte geen enkele zin heeft en dat vaatcomplicaties met stolsels worden veroorzaakt door ontstekingen van de vaatwand. Statines zijn effectief daartegen, niet vanwege hun cholesterolverlagende werking, maar vanwege hun ontstekingsremmende werking. Een lage dosering van het goedkope simvastatine is daarbij volgens de grote IDEAL-studie net zo effectief als een hoge dosering van het sterker werkende atorvastatine. Zie Medisch Contact van 2008. Met de slogan “The lower, the better” werden en worden dure, sterke cholesterolverlagers in de markt gezet. Ze zijn zonder uitzondering zinloos, schadelijk en duur.

In de grote Jupiter-studie werd een duidelijk verband aangetoond tussen ontsteking en cardiovasculaire complicaties. In vaktermen: een relatie met een verhoogd CRP-gehalte (C-Reactief Protein) als indicator van ontstoken endotheel (bekleding van de vaatwand). De studie-uitkomst kwam als een verrassing en verdween snel uit het zicht. Hij vormde een bedreiging voor de lucratieve cholesterolhypothese met cholesterol als de kwade pier.

Een plaats apart nemen mensen in met Familaire Hypercholesteremie (FH). Zij kunnen vroegtijdig overlijden, maar niet door hun hoge cholesterolgehalte, maar doordat een klein deel van hen drager is van een bepaald soort lipo-proteïnen (vet-eiwitten). Het gros van deze mensen met torenhoge cholesterolwaarden wordt hoogbejaard met schone bloedvaten. Dat bewijst dat een hoog cholesterolgehalte niet de gevaarlijke factor is, zoals producenten van cholesterolverlaers er al tientallen jaren inhameren. Cholesterol moest gedemoniseerd worden, want daar valt aan te verdienen. Wetenschappers die anders beweerden, werden niet gevraagd als spreker tijdens de vele congressen en nascholingen waar bigfarma grote invloed op heeft met zijn onuitputtelijke fondsen. Ook het meeste onderzoek wordt gestuurd door de industrie. Wie betaalt, bepaalt.

Hoe lang zal deze cholesterolhype nog aanhouden? Hij brokkelt gelukkig af en in Amerika hebben wetenschappelijk organisaties in 2013 al afstand genomen van de obsolete LDL-verlaging met geneesmiddelen. Dat lijkt nog niet echt doorgedrongen tot Nederland.

Ik wil u graag laten delen in wat professor Paul Hugenholtz over deze materie zegt. Hij was mijn universitaire leermeester in de cardiologie en oprichter van het wereldberoemde Thoraxcentrum van de Erasmus universiteit. Als erevoorzitter van de Nederlandse Vereniging van Cardiologen (NVVC) en als erevoorzitter van European Society of Cardiology (ESC) heeft hij enig recht van spreken. Op 87-jarige leeftijd gaf hij vorig jaar nog acte de présence tijdens het jaarlijkse congres van de ESC te Rome. Hij ziet dingen die anderen niet zien en deed mij daar uiterst leerzaam verslag van.

Hij is voorstander van meer onderzoek naar de effecten van voeding op hart- en vaatziekten. In het bijzonder naar de effecten van mediterrane voedselbestanddelen, zoals polyphenolen.
Voor meer informatie over professor Paul Hugenholtz verwijs ik u naar zijn nieuwsbrief van april 2017. Hier haalt hij weer eens de fundamenten onder de cholesterolhype vandaan die onze wereld vele honderden miljarden heeft gekost en vele patiënten hun gezondheid of leven.

26 thoughts on ““Een halve eeuw cholesterolverdwazing”

  1. Ruud

    Hoe kunnen mensen zo’n verhaal nu op waarheid
    onderzoeken als de heren medici betaald worden door de farmaceutische industrie.
    De een beweerd dít en de ander dat het is met medicijnen al net zo corrupt als de voedingsindustrie wie betaald bepaald.
    Allemaal sollen ze met onze gezondheid.
    Het is te gek voor woorden.
    En de mensen die wij hebben gekozen onze volksvertegenwoordigers doen net alsof hun neus bloedt.
    Dus mensen zoek het maar uit.

  2. Dennis Holland

    Bravo, en dank u voor deze glasheldere tekst en uitleg.
    Jammer dat u mijn huisarts niet bent.

    Nu de overdaad aan cholesterol verlagende producten nog uit de supermarkten verwijderen. Het feit dat de overheid tot het uiterste gaat om de bevolking zo dom mogelijk te houden en hiermee de farmaceutische en chemische (ook wel verward met de naam voedingsindustrie) industrie flink te spekken komt er nog altijd veelvuldig op neer dat de overwegend te zware Nederlander gretig deze supermarkt producten verorberd vanwege het feit dat hij of zij ervan zal afvallen.
    En natuurlijk eten de kinderen ook mee. Dat compenseert de zak chips en de powerdrink welke maar al te vaak als lunch dient bij kinderen vanaf 10 jaar.

  3. Ikke dus

    Schandalig dat ik verplicht word om mee te betalen via de ziektekosten premie aan deze oplichterij.

  4. flapdrol

    censuur,reageren onnodig, word toch niet gepubliceerd.

  5. Anneke Hubeek

    Fijn om te lezen, ik schuif dit komende week onder de neus van mijn huisarts, ben zo,n 8 weken geleden op eigen houtje gestopt met Atorvastatine vanwege veel pijnklachten en onrustige en pijnlijke benen die mij s-nachts wakker hielden, mijn hemel wat een verschil , slaap goed en kan voor het eerst in jaren s-morgens normaal de trap af. Huisarts kan hoog of laag springen maar ik ga die rommel niet meer slikken.

  6. Joop Colmans

    Heer van der Linde,
    Ik slik Ezetrol 10 mg, in 2005 hartinfarct gehad daarna 4 keer gedotterd. Vraag kan ik stoppen met dit middel
    Ezetrol.

  7. Robert

    In het daglicht van deze studie is statines voorschrijven ordinaire kwakzalverij , de farmacologische mechanismen laten zien dat ook de K2 en de q10 en de seleniumsynthese worden geremd , dat zijn nu net drie mechanismen die ons beschermen tegen o.a HVZ. Hoe kan je ooit een NNT / NNH uitrekenen als deze mechanismen nu pas duidelijk worden. De richtlijnen liggen sterk echte en consensus geneeskunde gaat nog eens 25 jaar duren.
    Statins stimulate atherosclerosis and heart failure: pharmacological mechanisms.
    https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25655639
    Okuyama H1, Langsjoen PH, Hamazaki T, Ogushi Y, Hama R, Kobayashi T, Uchino H.
    In contrast to the current belief that cholesterol reduction with statins decreases atherosclerosis, we present a perspective that statins may be causative in coronary artery calcification and can function as mitochondrial toxins that impair muscle function in the heart and blood vessels through the depletion of coenzyme Q10 and ‘heme A’, and thereby ATP generation. Statins inhibit the synthesis of vitamin K2, the cofactor for matrix Gla-protein activation, which in turn protects arteries from calcification. Statins inhibit the biosynthesis of selenium containing proteins, one of which is glutathione peroxidase serving to suppress peroxidative stress.

  8. Léon Vrins

    Gelukkig zijn er ook nog, naast de vele slaafse volgers van big farma, medici die nadenken over wat ze krijgen voorgeschoteld om vervolgens gehakt te maken van onwetenschappelijke onzin. Maar wat is die weg die nog te gaan is lang. Enfin, het zal er eens van komen dat we wat beter voorgelicht worden. En wat kunnen we een hoop geld besparen op de gezondheidszorg als we die statinetroep verbieden. Wat de heer van der Linden ons hier in kort bestek vertelt wist ik al uit diverse andere bronnnen, hetgeen mij er vijf jaar geleden toe bracht op eigen gezag te stoppen met het slikken van Crestor.

  9. T.J. de Winther

    Jammer dat deze informatie tot mij komt via “Apothekersnieuws” en “Hartpatiënten Nederland”. Ik zou graag de mening hebben van de cardiologen van de Nijmeegse ziekenhuizen; zij hebben mij sinds de ontdekking van mijn angina pectoris en daarop volgende bypassoperatie onder hun controle en zij hebben mij rosuvastatine voorgeschreven voor het leven. Nu word ik door een huisarts in onzekerheid gebracht. Ik vind dit niet elegant.

  10. N. Nolting

    De gezondheidszorg staat gelijk aan maffia.

    Onderstaand bericht staat op de site van de Overheid.
    De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) houdt toezicht op de kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid van de gezondheidszorg.

    Welterusten inspecteur.

  11. Léon Vrins

    Beste T.J.de Winther,

    Wat huisarts van der Linden doet zouden eigenlijk alle medici moeten doen, namelijk hun vak(literatuur) bijhouden en tevens nagaan in hoeverre de betreffende publicaties zinnig dan wel onzinnig zijn. Dat hij door zijn prima artikelen u onzeker maakt kan hem niet verweten worden, hij doet gewoon zijn plicht door ons zo goed mogelijk in te lichten omtrent e.e.a. Laat u dus niet van de wijs brengen. Alleen al wat hij te berde brengt over de mensen met familiaire cholesteromie laat toch maar één conclusie toe, i.c. (hoog) cholesterolniveau heeft niets te maken met hart- en vaatziekten. Al in 1937 is uit een wetenschappelijk onderzoek dienaangaande gebleken dat er geen correlatie, laat staan een causale relatie bestaat tussen atherosclerose en cholesterolniveau. Immers, bij hoge cholesterolniveaux waren er schone vaten, terwijl bij lage cholesterolniveaux wel atherosclerose optrad, maar ook het omgekeerde werd waargenomen, dus vaataantasting bij hoog cholesterol en schone vaten bij laag cholesterol. Er was dus geen enkel verband te zien tussen het één en het ander. Zie ook ‘De cholesterolhype’ van de Schotse arts Malcolm Kendrick, ‘De cholesterolleugen’ van hart- en vaatchirurg prof. Walter Hartenbach en ‘Fat and cholesterol are good for you’ van Uffe Ravnskov, om maar een beperkte greep te doen uit de beschikbare publicaties. Ook heel informatief zijn de bevindingen van twee oude rotten in het cardiologenvak, de al door van der Linden genoemde Paul Hugenholtz en zijn iets jongere, maar nog steeds actieve collega Paul de Groot. Heel verhelderend wat zij te melden hebben. Eigenlijk is het behoorlijk beschamend dat nog steeds hele volksstammen cardiologen en andere medici nog steeds niet op de hoogte zijn van hoe het werkelijk zit met ( de rol van) cholesterol

  12. W du Gardijn

    ik heb simvastatine een lange tijd gebruikt’ maar had veel bijwerkingen,.Ben op eigen initiatief gestopt De spieren waren veel soepeler en geen kramp meer
    Toen kreeg ik een hartinfarct ben 2keer gedotterd
    Daarna weer aan een andere statine Weer dezelfde bijwerkingen.Weer een andere statine en dezelfde bijwerkingen
    Volgens de specialist heeft mijn verhoogde cholesterol te maken met een erfenis in mijn familie,.
    Daarom kom ik in aanmerking voor een middel met minder bijwerkingen
    Repatha 140 mg Eens in de 14dagen spuiten
    Is het waar dat dit middel minder bijwerkingen geeft?
    Ik merk er nog niet veel van ,maar ik weet ook niet meer waar die bijwerkingen van komen .
    Ik moet zoveel medicijnen slikken Hoge bloeddruk, maag beschermer, bloedverdunners, hartritmevertrager(= ontlasten)Ik ben vaak ontzettend moe.
    Toch ga ik elke dag 30 km fietsen en als het slecht weer is een klein uur lopen

  13. Richard Tielen

    Hoewel mijn cardioloog mijn mening hierover weet is mij dringend aangeraden toch weer ezetrol
    Toe te voegen aan de Simvastatine die ik gebruik. Ik gebruik dit laatste inderdaad uitsluitend vanwege de vermeende ontstekingsremmende werking. Mijn arts wil echter het LDL nog lager hebben en wie ben ik dan om het advies van een specialist naast me neer te leggen?
    Dr. Van der Linden publiceert wel via Hartstichting Nederland maar waar onze belangen organisatie
    zelf hierin staat is mij niet duidelijk. Als het slikken van cholesterol verlagende middelen inderdaad nodeloos, zelfs schadelijk is en uitsluitend uit winstbelangen gebeurd zou hier toch een taak liggen.

  14. Arjan

    Aardig artikel, maar door het ontbreken van links naar wetenschappelijke artikelen lees ik het met nogal wat scepsis. Onze geachte huisarts poneert mooie stellingen, evenwel zonder onderbouwing en dat wringt. Bijv: “De IMPROVE-IT-studie spant daarbij de kroon met negen jaar knoeien en kneden […] gekunstelde uitkomstmaat [ …]”. Zo’n uitspraak wil ik graag onderbouwd zien. Iedereen kan wel wat roepen; huisartsen, cardiologen en andere specialisten incluis.
    Na de pijnlijke spier-bijwerkingen van de Simvastatine en de suïcidale neigingen (e.v.a.) die de Crestor opriep, slik ik sinds kort Ezetrol. Ik (49) wil, net als mijn moeder (74) heeft gedaan ivm bijwerkingen, graag stoppen met de cholesterol(opname)remmers. Maar daar wil ik dan meer wetenschap voor in handen hebben dan de mening van een huisarts. Dus kom maar op met die bewijzen, ik neem ze graag mee naar de spreekkamer van m’n cardioloog!

  15. Rob van der Loos

    Beste W du Gardijn

    Probeer zo min mogelijk koolhydraten (suikers en toegevoegde suikers) te eten: minder brood, aardappels, pasta en witte rijst, koek, snoep, chips. In plaats daarvan zoveel mogelijk eieren, volvette yoghurt (grieks met 10% vet), ongezouten noten, veel vlees en vis wat je zelf kruidt met o.a. de combinatie kurkuma en zwarte peper.
    Zelf ben ik in 2011 geopereerd met 4 omleidingen. Nu zonder cholesterol-pillen én zonder bloeddrukpillen: een prachtige bloeddruk. Voel me 100% beter. Niet teveel afgaan op wat huisarts zegt over cholesterol. Ze hebben protocollen te volgen en daar kom je toch niet tussen. Wel zelf blijven nadenken! Succes!

  16. Robert

    Zoveel mogelijk eieren Rob van der Loos?
    Dat zal n mooi dieet worden joh.. 😉

  17. Léon Vrins

    Beste Arjan,

    Hans van der Linde heeft geruime tijd geleden al een artikel geschreven waarin hij gehakt maakt van de IMPROVE -ITstudie. Het moet te vinden zijn in het archief van hartflitsen

  18. Rene de Vries

    Interessant artikel! Ik heb de simvastatine 2 jaar geleden al verruild voor bergamet pro. Dat zit vol polyphenolen. Niet alleen goed tegen vaatwandontsteking maar verlaagt mijn cholesterol ook prima. En ik heb geen spierpijn meer.

  19. Anne

    Hoge dosis vitamine c maakt vaatwanden weer glad. En is gelijk ontstekingsremmende.

  20. Thea

    En dat is dus precies waarom ik weiger om deze rommel te slikken, ondanks dringend advies van mijn specialiste … iedere keer weer probeert ze mij over te halen hieraan te beginnen, zonder resultaat. jaren eerder die rommel geslikt met zeer vervelende bijwerkingen tot gevolg. op eigen houtje gestopt en met mijzelf de afspraak gemaakt, nooit meer…

  21. THEO RUTTEN

    Slik al zeker 20 jaar Lipitor en Ezetrol . Ben nu 52 jaar . Ik ga maar stoppen denk ik . Voordat er wat gebeurd . Ik ben ook familiar besmet ivm cholesterol te hoog . Daarnaast een maagbeschermer . 2015 virus HSE ( herpes simplex encefalites ) daardoor 1 zware epiletische aanval gehad 4 weken Rode Kruis Ziekenhuis gelegen aan de aseclavir . Virus treft 4 mensen op de bevolking van europa . Erg zeldzaam dus 75% dus 3 mensen komen te overlijden . Ik mag van geluk spreken dat mijn schoonmoeder en dochter in huis waren en dus simpelweg mijn leven hebben gered . Mijn vraag wat nu ivm de cholesterol . Mocht iemand antwoordt hebben log in op mijn facebook . Profiel foto is met de opa van Max Verstappen Frans Verstappen . Bvd

  22. Fred Trooster

    Ook ik ben jarenlang belazerd door mijn huisarts…..
    Toen ik hem confronteerde ,met een artikel uit een dagblad,waarin een arts glashelder uitlegde dat het slikken van die pillen geen zit had,…..deed de dokter het af ,als was die arts een vervelende zeurpiet die altijd wat te mekkeren had.
    Later zag ik weer een artikel,en begon er weer over.
    Hij ging een beetje interessant zitten rekenen op zijn computer,en volgens zijn nieuwe berekening behoefde ik de pillen niet meer in te nemen.
    Nou, je begrijpt dat ik mij zwaar belazerd voelde.

  23. Loes krijger

    Ik word hier bang van! Ik heb 1 hele afgesloten halsslagader en nu de tweede voor meee dan 50% vernauwd. Ik slik 80 Mg Atorvastatine en 20 Mg ezetrol. Ik ben 60

  24. Els de Ruiter

    Na 25 jaar onderzoek ben ik tot de ontdekking gekomen dat de hoogte van cholesterol onbelangrijk is voor de gezondheid. Wat wel BELANGRIJK is, is dat het cholesterol goed werkt. En er voor zorgt dat onze bloedvaten mooi schoon blijven.
    We hebben het aminozuur HOMOCYSTEINE dat er voor zorgt dat ons cholesterol goed werkt, zodat onze vaten schoon blijven.
    Als we TE VEEL homocysteine hebben werkt het cholesterol niet goed, en zullen de vaten dicht slibben.
    Deze mensen geef ik dan het advies om enkele maanden geen : noten, zaden, margarine en koffie te nuttigen. Zodat het cholesterol. Weer goed kan werken.
    In sommige families worden kinderen geboren zonder HOMOCYSTEINE ( erfelijk ??) die krijgen meestal in de loop der jaren hart en bloedvaten problemen.
    Gelukkig is er een aminozuur dat eenmalig tien dagen wordt gegeven. Zodat binnen enkele weken het cholesterol weer zorgt voor schone bloedvaten.
    Dit maakt alle medicijnen overbodig.
    Ik kan helaas niet zeggen welk aminozuur dit is, omdat er heel veel verschil in kwaliteit is.
    Onkosten eenmalig 5 euro.
    Zo heb ik ongeveer 4000 mensen van hun vaat- en hartproblemen af geholpen.

  25. Rein Sybesma

    Wat nu, als je in de praktijk van de huisarts een medicijn krijgt voorgeschreven? Je bent geen medicus, en als de arts je iets voorschrijft ga je toch niet vragen of hij door de farmaceutische industrie krijgt betaald?
    Wat nu als bewindslieden in Nederland op het ministerie van Volksgezondheid blind achter de reguliere gezondheidszorg aanvaren (er zelfs als Schippers nauw aan verbonden zijn via de echtgenoot), wie zijn’wij gewone patienten’ km het dan beter te kunnen weten?
    Als het RIVM ons voor blijft houden dat alle vaccins van levensbelang zijn, en amper grondig onderzoek doet naar negatieve effecten (ze domweg ontkent), wat moet ik dan als eenvoudige patiënt?
    Nu dit weer: cholesterol-verlagende middelen helpen nergens tegen….
    Hoe zit het met bloedverdunners, ritalin, etc. Hoe ontdekt ik dat mijn huisarts mij onzinmiddelen voorschrijft?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *